ЛАГІДНА РЕВОЛЮЦІЯ ВЕЛИКОГО СЕЙМУ

A. Stroynowski

Анотація


Історія Великого Сейму є загальновідомою. Про лагідну революцію Великого Сейму натомість відомо дос- татньо мало. Найчастіше спостерігаються її прояви в процесі суспільних змін, чи в зростанні політичної ваги шляхти. Підкреслюється також значення лагідної революції в процесі змін укладу в часи другої каденції Вели- кого Сейму, власне також боротьби за запровадження Конституції 3 травня. Зрештою натомість нехтують сутністю лагідної революції, яка істотним чином зумовила зміни в перші місяці засідань Великого Сейму. Тому власне революційному питанню, але одночасно безкровному впровадженню суттєвих реформ присвячена ця стаття.

Ключові слова


Великий Сейм; лагідна революція; Річ Посполита 1788-1792

Повний текст:

PDF (Polski)

Посилання


Rostworowski E. Historia powszechna. Wiek XVIII, Warszawa 1977.

Topolski J. Polska nowożytna (1501-1798) / Dzieje Polski, pod redakcją Jerzego Topolskiego, Warszawa 1976, s. 254.

Leśnodorski B. «Łagodna rewolucja» w starciu z despotyzmem // «Czasopismo Prawno-Historyczne», 1975,

t. XXVII.

Szczygielski W. Początki łagodnej rewolucji / Pamiętnik XIV Powszechnego Zjazdu Historyków Polskich, Łódź

-10 września 1989 roku. Referaty, komunikaty – sekcje, [Toruń 1993].

Szczygielski W. Sejm Wielki (1788 – 1792). Studium z dziejów łagodnej rewolucji, Łódź 2015.

Markiewicz M. Historia Polski 1492-1795, wyd. II, Kraków 2004, s. 684-685.

Kołłątaj H. Do Stanisława Małachowskiego referendarza koronnego o przyszłym Sejmie Anonima Listów kilka /

idem, Listy Anonima i Prawo polityczne narodu polskiego, oprac. B. Leśnodorski i H. Wereszycka, t. I, Kraków

Karkocha M. Obraz Francji w dobie rewolucji na łamach prasy warszawskiej z lat 1789 – 1794, Łódź 2011.

Dunin-Karwicki S. De ordinanda Republica / Dzieła polityczne z początku XVIII wieku, oprac. A. Przyboś i

K. Przyboś, Wrocław-Warszawa-Kraków 1992.

Kołłątaj H. Uwagi nad pismem, które wyszło w Warszawie w drukarni Dufourowskiej pt. Seweryna Rzewuskiego

(…) o sukcesji tronu w Polszcze rzecz krótka, Warszawa 1790.

Locke J. Dwa traktaty o rządzie, tłum. Z. Rau, Warszawa 1992.

Lietuvos Didžiosios Kunigaikštystės seimelių instrukcijos (1788 – 1790), oprac. R. Jurgaitis, A. Stankevič,

A. Verbickienė, Vilnius 2015.

Michalski J. Sejmiki poselskie 1788 roku / J. Michalski, Studia historyczne z XVIII i XIX wieku, t. I: Polityka i

społeczeństwo, Warszawa 2007.

[Potocki S. K.] Myśli o ogólnej poprawie rządu krajowego / Kołłątaj i inni. Z publicystyki Sejmu Czteroletniego,

oprac. Ł. Kądziela, Warszawa 1991.

Michalski J. Sejm w czasach panowania Stanisława Augusta / Historia sejmu polskiego, t. I: Do schyłku

Rzeczypospolitej, red. J. Michalski, Warszawa 1984.

Krakowski B. Oratorstwo polityczne na forum Sejmu Czteroletniego. Rekonesans, Gdańsk, 1968.

Stroynowski A. Opozycja sejmowa w dobie rządów Rady Nieustającej. Studium z dziejów kultury politycznej,

Łódź 2005.

Kalinka W. Sejm Czteroletni, t. I-II, Warszawa 1991.

Rostworowski E. Ostatni król Rzeczypospolitej. Geneza i upadek Konstytucji 3 maja, Warszawa 1966.

J., Stanisław August. Próba portretu // «Wiek Oświecenia», II, 1978.

Krasiński A.S. Listy do Urszuli z Morsztynów Dembińskiej (1789 – 1790), oprac. A. Falniowska-Gradowska,

Kraków 2004.

Morawski K. M. Pogląd na opozycję magnacką między pierwszym rozbiorem a Sejmem Czteroletnim / Studia

historyczne wydane ku czci prof. W. Zakrzewskiego, Kraków 1908.

Stroynowski A. Hetmani koronni na sejmach stanisławowskich / Silva rerum antiquarum. Księga pamiątkowa

dedykowana prof. zw. dr hab. Bartłomiejowi Szyndlerowi, red. R. Szwed, Częstochowa 2009, s. 109-124.

Stroynowski A. Handel z Rosją w dyskusji na Sejmie Wielkim (1789 r.) // «Історчний Архів. Наукові Студії»,

Випуск 13, Миколаїв 2013, s. 117-125.

Janeczek Z. Polityczna rola marszałka litewskiego Ignacego Potockiego w okresie Sejmu Wielkiego 1788 1792,

Katowice 2005.

Dyaryusz Sejmu Ordynaryjnego pod Związkiem Konfederacyi Generalnej Obojga Narodów w Warszawie

rozpoczętego Roku Pańskiego 1788, [wyd. J. J. Łuszczewski], Warszawa, b.d., t. I i II.

Szczygielski W. Z badań nad początkami obrad Sejmu Wielkiego // «Przegląd Nauk Historycznych» 2008, R. VII,

nr 1.

Anusik Z. Organizacja i funkcjonowanie polskiej służby zagranicznej w latach 1764-1792. (Próba nowego

spojrzenia) // «Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica» z. 58, 1996.

Michalski J. Dyplomacja polska w latach 1764-1795 / Historia dyplomacji polskiej, t. 2 (1572-1795), red.

Z. Wójcik, Warszawa 1982.

Łojek J. Materiały do historii polskiej służby zagranicznej z lat 1788-1795 // «Przegląd Historyczny», 1962,

t. LXIII, z. 3.

Szczygielski W. Krytyka parlamentarna Rady Nieustającej w początkach obrad Sejmu Wielkiego a problem

konstytucyjnej reformy władz wykonawczych państwa // «Przegląd Nauk Historycznych» 2003, R. II, nr 2 (4),

s. 67-110.

Rostworowski E. Polska wieku XVIII. «Baryjera między mocarstwami» // «Odra» 1971, R. XI, nr 4, s. 8.

Wijaczka J. Książę Stanisław Poniatowski – ekscentryk czy indywidualista / Między Barokiem a Oświeceniem.

Sarmacki konterfekt, pod red. S. Achremczyka, Olsztyn 2002.

Stroynowski A. O oratorstwie politycznym sejmów stanisławowskich // «Przegląd Nauk Historycznych», 2006,

R. V, nr 1 (9), s. 183-206.

Kowecki J. Posłowie debiutanci na Sejmie Czteroletnim / Wiek XVIII. Polska i świat. Księga poświęcona

Bogusławowi Leśnodorskiemu, Warszawa 1974.

Szczygielski W. Ze studiów nad postawami politycznymi posłów drugiej kadencji Sejmu Wielkiego w początkach

roku / O prawie i jego dziejach księgi dwie. Studia ofiarowane Adamowi Lityńskiemu w

czterdziestopięciolecie pracy naukowej i siedemdziesięciolecie urodzin, księga I, Białystok 2010.

Szczygielski W. Sejm gotowy i władza typu Straży (z badań nad percepcją społeczną reform ustroju państwa w

czasach Sejmu Wielkiego) // «Przegląd Nauk Historycznych» 2003, R. II, nr 1 (3).

Grześkowiak-Krwawicz A. Deklaracja Stanów Zgromadzonych z 5 czy 3 maja 1791 roku? // «Kwartalnik

Historyczny», 1992 R. XCIX, nr 1.

Szczygielski W. Referendum trzeciomajowe. Sejmiki lutowe 1792 roku, Łódź 1994.

Wiersze polityczne Sejmu Czteroletniego. Część pierwsza 1788 – 1789, z papierów Edmunda Rabowicza oprac.

K. Maksimowicz, Warszawa 1998.

Maksimowicz K. Afera Adama Łodzi Ponińskiego w świetle poezji okolicznościowo-politycznej czasu Sejmu

Czteroletniego // «Wiek Oświecenia» 15, 1999, s. 293-320.

Leśnodorski B. Dzieło Sejmu Czteroletniego (1788-1792). Studium historyczno-prawne, Wrocław 1951, s. 11,

, 467.

Rostworowski E. Popioły i korzenie. Szkice historyczne i rodzinne, Kraków 1985.


Посилання

  • Поки немає зовнішніх посилань.